Noorderlichten fotograferen: De beste tips voor indrukwekkende beelden

Droom jij ervan om het noorderlicht te fotograferen? Hier ontdek je de beste tips om dit fascinerende natuurfenomeen perfect vast te leggen - van de juiste uitrusting tot de beste camera-instellingen. Ik heb deze fascinerende noorderlichten (zoals ze ook worden genoemd) al gezien in IJsland, Noord-Noorwegen, Finland, Ierland en Canada.

Noorderlichten ontstaan door deeltjes van de zonnewind die in botsing komen met de aardatmosfeer en verschillende kleuren creëren.

Voor het fotograferen van noorderlichten zijn een goede camera, lichtsterke groothoekobjectieven en een stabiel statief essentieel om de lichten optimaal vast te leggen.

Tegenwoordig kun je ook noorderlichten vastleggen met je smartphone.

Je hebt de beste kans om noorderlichten te zien tussen oktober en maart in geomagnetische gebieden zoals IJsland, Noorwegen, Canada en Finland.

Ik laat je de beste instellingen voor je camera zien.

Noorderlichten, ook bekend als Aurora Borealis, zijn hemelverschijnselen die ontstaan door de interactie van deeltjes uit de zonnewind met de aardatmosfeer. Deze deeltjes botsen met de moleculen in de atmosfeer en creëren daardoor licht in verschillende kleuren. De meest voorkomende kleuren zijn groen en rood, maar er kunnen ook blauw, violet en geel verschijnen.

Dit spectaculaire natuurfenomeen is voornamelijk in polaire gebieden te observeren, zoals in IJsland, Noorwegen en Finland. In Nederland zijn noorderlichten zeer zeldzaam te zien, omdat het hier meestal te ver naar het zuiden ligt. De beste kansen om noorderlichten waar te nemen heb je in de buurt van de geomagnetische polen.

Even zeldzaam zijn ze in Ierland te zien. In juni kon ik in Noord-Ierland tijdens een roadtrip spectaculaire noorderlichten aan de hemel zien dansen.

Noorderlichten zijn niet alleen een visueel spektakel, maar ook een wetenschappelijk fascinerend fenomeen. De kleuren en vormen van de lichten kunnen variëren, afhankelijk van de intensiteit van de zonneactiviteit en de specifieke omstandigheden in de atmosfeer. Deze magische lichten zijn een waar genot voor iedereen die het geluk heeft ze te zien, en nog meer voor degenen die ze succesvol kunnen fotograferen.

Afbeelding: Verschillende camera's en uitrustingsstukken voor het fotograferen van noorderlichten.

Om de magische noorderlichten succesvol te fotograferen, is de juiste uitrusting essentieel. Een robuuste systeemcamera met hoge ISO-waarden is aan te raden om het zwakke licht van de Aurora Borealis vast te leggen. Maar alleen de camera is niet genoeg; lichtsterke groothoek- of ultra-groothoekobjectieven zijn ook belangrijk om het volledige landschap vast te leggen.

Naast de camera en het objectief spelen ook een stabiel statief en een afstandsbediening een cruciale rol om bewegingsonscherpte te voorkomen. Reservebatterijen zijn ook essentieel, omdat de winterse temperaturen de accuduur aanzienlijk kunnen verkorten. Extra geheugenkaarten moet je sowieso bij je hebben.

In de volgende sectie gaan we deze uitrustingsstukken in detail bespreken.

Voor het fotograferen van noorderlichten zijn verwisselbare systeemcamera's zoals spiegelloze camera's bijzonder geschikt. Deze camera's bieden de flexibiliteit om verschillende objectieven te gebruiken en bieden betere controle over de beeldkwaliteit. Systeemcamera's met volleformatsensoren zoals mijn Sony Alpha 7 IV of het reserveapparaat, de Sony Alpha 7 CII, zijn bijzonder voordelig, omdat ze een groter sensoroppervlak hebben en daarom bij zwak licht betere resultaten leveren. Vooral de Sony camera's zijn bekend om hun lage ruis bij nachtopnamen.

Een groothoekobjectief is belangrijk om zowel de noorderlichten als het indrukwekkende landschap in één beeld vast te leggen. Voor de noorderlichtfotografie moet het objectief een diafragma van f/2.8 of kleiner hebben, om meer licht binnen te laten en een korte belichtingstijd te kunnen gebruiken. Dit is cruciaal om de zwakke lichtomstandigheden van de Aurora Borealis optimaal te benutten.

Geschikte brandpuntsafstanden voor noorderlichtfotografie zijn 14-35 mm voor full-frame camera's en 9-24 mm voor APS-C camera's. Samengevat zijn lichtsterke groothoekobjectieven en camera's met grote sensoren optimaal voor het vastleggen van de magische lichten in volle glorie.

Het beste zijn altijd vaste brandpuntsobjectieven, zoals de 24mm f/2,8 G Sony FE-Mount (ik mocht deze al testen voor de fotografie van de Melkweg op Tenerife) of de SEL 20mm f/1,8 G Sony FE-Mount, waar ik momenteel naar kijk.

Ook al kan mijn smartphone geen echte camera vervangen, ik heb gemerkt dat je met lange belichtingstijden en bij voorkeur met een smartphone statief ook goede foto's van noorderlichten kunt maken.

Bekijk mijn reistatieven, die hebben ook allemaal bevestigingen voor smartphones (mijn favoriet is van Peak Design)

Een stabiel statief is essentieel om bij lange belichtingen bewegingsonscherpte te voorkomen, vooral onder winderige omstandigheden. Professionals houden van de Gitzo statieven. Ik had deze ook ooit. Voor mijn reizen werd hij op den duur te zwaar en heb ik jaren geleden de Peak Design Travel Tripod aangeschaft en ben daar nog steeds erg tevreden mee. Hij is van carbon, ik kan er onderaan met een haak een rugzak aanhangen voor stabilisatie en er is ook een bevestiging voor de smartphone inbegrepen.

Aangezien ik de camera-clip van Peak Design gebruik, heb ik aan de camera sowieso de plaat gemonteerd, waarmee ik de camera snel kan bevestigen met een snelsluiting.

Andere goede statieven zijn de Rollei Compact Traveler No. 1 Carbon (ook voor reizen) of de Rollei Compact Traveler Mini M1. Deze statieven bieden de nodige stabiliteit en zijn licht genoeg om ze comfortabel te vervoeren.

Veel mensen gebruiken nog de klassieke afstandsbediening. Mijn Sony camera's maken het mogelijk om de sluiter via een app te bedienen. Alternatief activeer ik meestal de zelfontspanner met een vertraging van 2 seconden. Ook zo kun je een camerabeweging bij het afdrukken voorkomen.

Om bewegingsonscherpte bij het fotograferen van noorderlichten te vermijden, moet je een van deze mogelijkheden naast het statief gebruiken. Als je camera deze functie heeft, moet je de elektronische beeldstabilisatie uitschakelen (bij Sony heet dit "Steady Shot"), omdat het in het donker vaak meer schade dan voordeel oplevert.

Reservebatterijen en extra geheugenkaarten zijn belangrijk om goed voorbereid te zijn tijdens lange nachten en bij lage temperaturen. Batterijen raken snel leeg bij kou, daarom is het belangrijk om reservebatterijen bij je te hebben en deze dichtbij je lichaam te vervoeren om hun functionaliteit te behouden. Ik stop altijd een batterij in de binnenzak van mijn jas om deze warm te houden met lichaamswarmte.

Normaal gesproken zijn er geen reservebatterijen nodig voor 3-4 uur, behalve voor het gebruik van apps. Ik ga altijd op veilig.

Om noorderlichten succesvol te fotograferen, heb je niet alleen de juiste uitrusting nodig, maar ook grondige voorbereiding en planning. Een belangrijke voorwaarde voor het fotograferen van noorderlichten is de voorbereiding op lange nachten en lage temperaturen. De temperaturen in het hoge noorden kunnen in de winter zakken naar -15 tot -20 graden Celsius, dus je moet je hierop voorbereiden.

Overdag kun je de omgeving verkennen om goede fotoplekken te identificeren waar je de noorderlichten goed kunt fotograferen. Donkerheid, een heldere lucht en hoge noorderlichtactiviteit zijn cruciaal om de noorderlichten te zien. Het is raadzaam om je van lichtbronnen en drukte te verwijderen om de beste zichtomstandigheden voor de noorderlichten te creëren. Vaak is dit (in ieder geval bij mij) ook niet mogelijk.

De beste tijd om noorderlichten te zien is van oktober tot maart. De beste zicht omstandigheden zijn tijdens de poolnacht, en de beste kans ligt in de maanden maart/april en september/oktober. In deze periode is de nacht het langst en zijn de kansen om noorderlichten te zien het grootst.

Ik heb goede ervaringen in september gehad. Het voordeel: het is nog niet te koud, het wordt in het hoge noorden weer eerder donker en het is echt aangenaam buiten. Maar in de koude maanden heb je vaak heldere nachten (of sneeuw en dichte bewolking). Het is altijd een soort roulette-spel.

Tot de beste plekken om noorderlichten te zien behoren voor mij IJsland, Noord-Noorwegen, Finland (Lapland), Noord-Zweden, Spitsbergen, Manitoba (Churchill, Canada), Noord-Alaska, en Zuid-Groenland. Deze locaties liggen in de geomagnetische breedtegraden tussen 65° en 75°, waar noorderlichten het vaakst te observeren zijn.

Minder ideaal zijn Ierland en Schotland. Echter, ik heb in juni noorderlichten in Noord-Ierland gezien en ook in Lapland in januari. Je weet het nooit, zoals het gezegde gaat. Ik laat me graag verrassen en ik ben blij dat ze er zijn. En wanneer ze er zijn, geniet ik er ook van om ze in volle glorie te observeren. Het indrukwekkendste heb ik ze in Canada gezien, toen ze snel aan de hemel dansten (en goed zichtbaar met het blote oog).

De weersomstandigheden zijn cruciaal voor de zichtbaarheid van noorderlichten, aangezien een bewolkte lucht het zicht kan belemmeren. Het is daarom belangrijk om de weersvoorspellingen nauwlettend te volgen en je te informeren over de actuele omstandigheden op de observatielocatie.

Aurora voorspellings-apps maken gebruik van gegevens zoals zonneactiviteiten, magnetometers en weerstations om de zichtbaarheid te voorspellen. Voor goede informatie over de noorderlichten zijn lokale websites en speciale weer-apps nuttig. Voor IJsland is er de Vedur website, waar je de voorspellingen kunt bekijken.

Vertrouw echter niet alleen op een app en kijk zelf naar buiten. Zo doen wij het altijd en we waren vaak verrast dat noorderlichten te zien waren (met het blote oog), hoewel apps de kans op 0% gaven.

Hier zijn enkele belangrijke punten om te overwegen:

Handmatige camera-instellingen zijn essentieel bij het fotograferen van noorderlichten, omdat automatische instellingen in het donker niet goed werken. Het is belangrijk om de volgende instellingen handmatig aan te passen voor de beste resultaten:

De ISO-waarde moet zo laag mogelijk zijn. Aangezien je met statief fotografeert, kun je experimenteren met een ISO-waarde van ongeveer 200-400. Ik kies altijd voor een lagere waarde. Anderen kiezen ook wel eens ISO 1000. Het diafragma moet altijd zo ver mogelijk open staan. Bij mijn objectief is dat f/2.8.

Over het algemeen wordt gezegd dat de ideale ISO-waarden voor noorderlichtfotografie liggen tussen 1600 en 3200. Een hogere ISO-waarde verhoogt de lichtgevoeligheid van de sensor, wat vooral belangrijk is bij zwak licht zoals de noorderlichten. Echter, een te hoge ISO-waarde kan leiden tot beeldruis, waardoor 6400 de maximale waarde moet zijn om ruis te voorkomen. Oudere cameramodellen kunnen problemen ondervinden bij ISO-waarden boven 400/800. Ik kan met mijn Sony theoretisch heel hoog gaan, maar dat probeer ik te vermijden.

Voor noorderlichtfotografie moet je rekening houden met de volgende instellingen:

De optimale belichtingstijd voor noorderlichten ligt tussen de 5 en 20 seconden, afhankelijk van de helderheid van de lichten. Kortere belichtingstijden zijn beter voor heldere noorderlichten, terwijl langere belichtingstijden voor zwakkere lichten kunnen worden gebruikt. Langer belichten kan echter leiden tot een onscherpe weergave van sterren of zichtbare satellieten door lange strepen.

Een hogere ISO-waarde kan beeldruis versterken, waardoor het beter is om deze te verlagen en de belichtingstijd te verlengen. De resultaten moeten regelmatig worden gecontroleerd en de camera-instellingen moeten worden aangepast aan de lichtsituatie.

Ik experimenteer ook hier, want elke nacht en situatie is anders. Ook hier wil ik niet die veel te lang belichte noorderlichtfoto's, zoals je ze vaak ziet (veel te groen en de dansende lichten zijn brede strepen, die in de realiteit vaak niet zo te zien zijn). Ik test tussen 0.5 en 10 seconden. In IJsland kon ik bij 5 seconden geweldige opnamen maken.

De handmatige focus is cruciaal voor de noorderlichtfotografie, omdat de autofocus in het donker niet effectief functioneert. Hier zijn enkele stappen die je moet volgen:

Door deze stappen te volgen, kun je ervoor zorgen dat je opnamen van de noorderlichten scherp en duidelijk zijn.

De witbalans laat ik automatisch en corrigeer ik later in Adobe Lightroom, indien nodig. Als je dit handmatig wilt regelen, moet je deze handmatig instellen op een waarde tussen 3500 en 4500 Kelvin. Dit helpt om de kleuren van de noorderlichten zo natuurlijk mogelijk weer te geven en de beeldkwaliteit te verbeteren.

Een doordachte beeldcompositie maakt de foto van noorderlichten aanzienlijk interessanter. Spannende voorgronden en verschillende perspectieven kunnen de visuele impact van je foto's als fotograaf aanzienlijk verbeteren. Echter, ik ben te weinig fotograaf en meer reiziger, om van tevoren precies te plannen waar ik zal zijn als de noorderlichten zichtbaar zijn.

Hier volgen toch tips over welke objecten je in de beeldcompositie kunt verwerken.

Statische objecten op de voorgrond, zoals gebouwen of bomen, verhogen de diepte van het beeld en maken de foto aantrekkelijker. Hier zijn enkele voorbeelden van statische objecten die op de voorgrond van noorderlichtfoto's moeten worden opgenomen:

Deze elementen helpen om de schoonheid van het noorderlicht te benadrukken en het totaalbeeld interessanter te maken.

Een rustige wateroppervlak reflecteert het noorderlicht en verdubbelt de visuele impact ervan. Helaas heb ik nooit echt mooie noorderlichten gehad toen ik aan zee was.

Het opnemen van de horizon in de beeldcompositie laat de omvang en het fenomeen van de noorderlichten beter zien. Door de horizon in te nemen, krijgt de afbeelding meer diepte en context, wat het schouwspel van de noorderlichten versterkt.

Door verschillende perspectieven kan de grootte en het indrukwekkende schouwspel van de noorderlichten beter worden versterkt. Het kiezen van verschillende perspectieven biedt creatieve vrijheid en kan de visuele ervaring van de noorderlichten verrijken.

Ik fotografeer altijd in RAW-modus. Het gebruik van het RAW-bestandsformaat is voordelig omdat het meer beeldinformatie voor de nabewerking opslaat. Om het beste uit noorderlichtfoto's te halen, is het essentieel om in RAW te fotograferen.

De beelden moeten worden nabewerkt om de kleuren en details van de Aurora Borealis beter tot hun recht te laten komen.

Het RAW-formaat maakt uitgebreide nabewerking mogelijk, aangezien het alle camera-informatie opslaat. Aanbevolen beeldbewerkingsprogramma's voor noorderlichtfoto's zijn Adobe Lightroom of Adobe Photoshop. Met Capture One heb ik geen ervaring.

Deze programma's bieden uitgebreide tools voor het verbeteren van de beeldkwaliteit en het aanpassen van de kleuren.

Je kunt de beeldkwaliteit bij het verminderen van ruis aanzienlijk verbeteren door het beeld in Lightroom of Photoshop te bewerken. Daarbij zijn er verschillende mogelijkheden. In Lightroom bijvoorbeeld de automatische en op AI gestuurde functie "Ruisonderdrukking" onder ruisonderdrukking. Gerichte ruisonderdrukking is vooral effectief in de gelijkmatige gebieden van beelden. Ik probeer dit "ruis" van tevoren te vermijden door de ISO-waarde zo laag mogelijk te kiezen.

Om de noorderlichten in de beeldbewerkingen beter tot hun recht te laten komen, moet je de helderheid verhogen en de schaduwen donkerder maken. Hiervoor zijn er op YouTube veel tutorials of cursussen beschikbaar. Iedereen moet zijn eigen aanpak vinden.

Als je nog nooit handmatig en 's nachts hebt gefotografeerd, is het belangrijk om je goed voor te bereiden en te oefenen met de camerafuncties en instellingen voordat je noorderlichten gaat fotograferen. Oefen ook met het monteren van de camera op het statief. Ik ben vaak met mensen op pad geweest die niet wisten hoe hun statief in elkaar moest worden gezet. Zet het altijd binnen op, monteer de camera en ga dan pas naar buiten.

Een hoofdlamp met een roodlichtmodus is ook zeer handig. Zo kun je licht op je camera schijnen (als je dat nodig hebt) zonder anderen te verblinden tijdens het fotograferen. Er is niets vervelender dan andere fotografen die je foto verknallen door het donker te verstoren met hun zaklamp.

Reservebatterijen zijn belangrijk omdat kou de levensduur van de batterijen aanzienlijk kan verminderen, vooral bij langere fotografie-sessies. Houd altijd reservebatterijen dichtbij je (in de binnenzak van je jas).

Als je mensen in je beeldcompositie hebt, moeten zij zich tijdens de belichting niet verplaatsen om bewegingsonscherpte te voorkomen. Soms is het echter ook de bedoeling.

Noorderlichten zijn niet altijd voorspelbaar, dus geduld is vereist om het schouwspel te ervaren. Vergeet niet om het spektakel aan de hemel ook te genieten en leg de camera ook eens opzij. En als het gewoon te laat wordt, kun je ook gewoon naar bed gaan. Vaak krijg je weer de kans, of ze verschijnen ook op de volgende dagen, ondanks de prognoses. Ik spreek uit ervaring.

Als beginner kun je je vaardigheden oefenen door sterren, de Melkweg of stadslichten 's nachts te fotograferen. Mijn tips om de Melkweg te fotograferen vind je hier.

De juiste kleding is belangrijk, omdat je in de kou zonder beweging lange tijd moet staan. Tot de benodigde kleding behoren:

Als het in het hoge noorden echt koud is, helpen gadgets zoals handwarmers of een thermosfles met warme thee om warm te blijven.

Het fotograferen van noorderlichten vereist niet alleen de juiste uitrusting en technische kennis, maar ook geduld, doorzettingsvermogen en zorgvuldige planning. Met een robuuste camera, een lichtsterk groothoekobjectief en een stabiel statief ben je uitstekend uitgerust om de betoverende lichten aan de nachtelijke hemel vast te leggen. De juiste camera-instellingen en een doordachte beeldcompositie dragen aanzienlijk bij aan het maken van indrukwekkende opnamen.

Vergeet niet om je foto's na te bewerken om de kleuren en details van de Aurora Borealis beter tot hun recht te laten komen. Gebruik mijn tips en trucs uit deze blogpost om je te oefenen in de noorderlichtfotografie en naar het volgende niveau te tillen. Zo cliché het ook klinkt, maar "oefening baart kunst".

Noorderlichten, of Aurora Borealis, zijn fascinerende hemelverschijnselen die ontstaan wanneer deeltjes uit de zonnewind de aardatmosfeer treffen. Deze interactie creëert prachtige lichtspelen aan de hemel.

Voor de fotografie van noorderlichten heb je een DSLR- of spiegelloze camera, een lichtsterk groothoekobjectief en een stabiel statief nodig. Vergeet ook reservebatterijen en een afstandsbediening niet voor de beste resultaten!

De beste tijd om noorderlichten te zien is van oktober tot maart. De beste plekken daarvoor zijn IJsland, Noorwegen en Finland.

Voor de noorderlichtfotografie zijn ISO-waarden tussen de 1600 en 3200 ideaal, een diafragma van f/2.8 of lager en een belichtingstijd van 5 tot 20 seconden. Vergeet niet om de focus handmatig op oneindig in te stellen!

Om je noorderlichtfoto's optimaal te bewerken, moet je in RAW-formaat fotograferen en programma's zoals Lightroom of Photoshop gebruiken. Ruisonderdrukking en kleurcorrectie zijn cruciaal voor indrukwekkende resultaten.

Ik hoop dat je dit artikel leuk vond en het je geholpen heeft om je vragen te beantwoorden. Als je nog ideeën of vragen hebt, dan kijken we uit naar je reactie hier op de reisblog.

Als je geen vragen hebt: we kijken toch uit naar je feedback en dat je het artikel met vrienden deelt of op Pinterest opslaat. Dan vind je de tips later weer terug.

Wil je altijd de beste reis- en insider tips ontvangen? Volg me dan op Facebook, Instagram, Pinterest, Threads of abonneer je op mijn Nieuwsbrief om regelmatig updates en exclusieve tips te ontvangen.

♥ Gebruik je graag mijn tips? Zeg dank je wel met een koffie ☕️

Mijn artikelen zijn het resultaat van intensief onderzoek, persoonlijke ervaringen en eerlijke aanbevelingen - geheel zonder AI. Ik schrijf ze om je te helpen je reizen stressvrij en met echte, zelf geteste tips te plannen.

Als je mijn werk leuk vindt en gewoon dank wilt zeggen, waardeer ik een kleine fooi in mijn virtuele reisbudget. Elke bijdrage helpt me om onafhankelijk en met passie hoogwaardige inhoud voor je te creëren. Dank je!

Vertrouwen is belangrijk: In sommige van mijn artikelen vind je affiliate-links. Als je via een van deze links iets boekt of koopt, kost het je niets extra - maar ik ontvang een kleine commissie. Zo kun je me zonder extra moeite ondersteunen en help je me deze blog levend te houden. Dank dat je deel uitmaakt van mijn community en mijn passie voor authentiek reizen deelt!